Tane boyutu dağılımı nasıl okunur? Elek analizi, D80, F80 ve P80

Tane boyutu dağılımı nedir?

Tane boyutu dağılımı, bir numunedeki parçaların hangi boyut aralıklarında ve hangi oranlarda bulunduğunu gösterir. Tek bir “maksimum boyut” yalnız en iri parçayı tarif eder; malzemenin çoğunun iri mi, orta mı, ince mi olduğunu söylemez. Metso, proses değerlendirmesinde maksimum boyutun yanında d50 ve d80 gibi dağılım değerlerini ayrı malzeme özellikleri olarak ele alır.

Aynı 40 mm üst sınıra sahip iki beslemeden biri çoğunlukla 30–40 mm, diğeri çoğunlukla 2–8 mm olabilir. Bu iki akışın kırıcı haznesindeki davranışı, değirmendeki öğütme yükü ve bant üzerindeki yerleşimi aynı değildir. Bu nedenle seçim dosyasında tek boyut yerine dağılım eğrisi istenir.

Elek analizi neyi ölçer?

Elek analizinde temsili numune, büyük açıklıktan küçük açıklığa sıralanmış standart eleklerden geçirilir. Her eleğin üzerinde kalan fraksiyon tartılır; fraksiyon yüzdesi, kümülatif kalan ve kümülatif geçen değerleri hesaplanır. RETSCH, en yaygın değerlendirmenin eleklerde kalan fraksiyonları kütleyle tartmak olduğunu açıklar.

ASTM E11-24, örgülü tel elek bezinin açıklıklarını, elek yapısını ve kontrol toleranslarını tanımlar. Ancak tek başına E11, her malzeme için eksiksiz deney prosedürü değildir. Numune türüne uygun yöntem, hazırlama koşulu, eleme süresi ve ilgili sektör standardı ayrıca belirtilmelidir.

Kümülatif geçen eğrisi nasıl okunur?

Grafikte yatay eksen elek açıklığını, düşey eksen ise o açıklıktan geçen toplam yüzdeyi gösterir. “Kümülatif geçen yüzde 80” demek, numunenin tanımlanan esasına göre yüzde 80’inin o boyuttan küçük veya eşit olmasıdır. Kalan yüzde 20 daha iridir.

Basit bir örnekte 16 mm elekten yüzde 100, 8 mm elekten yüzde 85, 4 mm elekten yüzde 55 ve 2 mm elekten yüzde 20 geçtiğini düşünün. Yüzde 80 geçen boyut 4 ile 8 mm arasındadır. Kesin değer, raporda kullanılan eksen ve interpolasyon yöntemiyle okunur; yalnız dört ölçüm noktasından rastgele bir tam sayı seçilmez.

D80, F80 ve P80 arasındaki fark nedir?

D80, dağılımın yüzde 80’inin daha küçük olduğu karakteristik boyutu ifade eder. Kırma ve öğütme devrelerinde F80 beslemenin, P80 ise ürünün yüzde 80 geçen boyutudur. Aynı birim ve karşılaştırılabilir ölçüm esasları kullanıldığında F80/P80 oranı bir boyut küçültme oranı göstergesi olabilir; tek başına kapasite veya enerji garantisi değildir.

“D” değeri yazılırken dağılım esasını da belirtmek gerekir. Elek analizi çoğunlukla kütle esaslıdır; lazer kırınımı sonuçları sıkça hacim esaslı Dv10, Dv50 ve Dv90 verir. Malvern Panalytical, sayı, hacim ve ışık şiddeti esaslı sonuçların aynı numunede farklı olabileceğini ve farklı yöntemlerden gelen verilerin doğrudan eşdeğer sayılmaması gerektiğini açıklar.

Bilyalı değirmende F80 ve P80 kullanımını okuyun

Dağılım makine seçimini nasıl değiştirir?

Çeneli ve çekiçli kırıcıda en iri parça giriş uygunluğu için önemlidir; fakat ince-orta-iri oranları hazne doluluğunu, geçişi ve ürün dağılımını da etkiler. Bilyalı değirmende besleme eğrisi ve hedef ürün eğrisi, yalnız tek bir maksimum boyuttan daha açıklayıcıdır. Bant konveyörde iri parçanın yanı sıra malzemenin bant üzerinde oluşturduğu kesit ve taşınacak hacim değerlendirilir.

Metso’nun kırma ve eleme rehberi, her malzeme akışı için tane boyutu dağılımının devre hesaplarında izlenmesini önerir. Bir ekipmanın katalog kapasitesi, başka bir dağılıma doğrudan taşınmamalıdır. Aynı ton/saatte bile daha fazla iri parça, daha fazla ince veya aralıklı besleme farklı davranış oluşturabilir.

İnovate Çeneli Kırıcı ürününü inceleyin

İnovate Çekiçli Kırıcı ürününü inceleyin

İnovate Bilyalı Değirmen ürününü inceleyin

İnovate Bant Konveyör ürününü inceleyin

Temsili numune neden analiz kadar önemlidir?

Doğru tartım ve doğru elek seti, yanlış alınmış numuneyi düzeltemez. Malzeme akışında iri ve ince taneler ayrışabilir; yığının yalnız üstünden alınan bir kürek numunesi bütünü temsil etmeyebilir. RETSCH, tekrarlanabilir sonuç için yığından temsili alt numune alınmasını temel koşul sayar ve rastgele numune almanın aynı malzemede önemli farklar yaratabildiğini gösterir.

Numunenin nereden, ne zaman ve hangi çalışma koşulunda alındığı kaydedilmelidir. Büyük numuneyi laboratuvar miktarına indirirken seçerek tane ayıklamak yerine uygun numune bölücü veya doğrulanmış bir bölme yöntemi kullanılmalıdır. Nem kaybı ya da aglomeraların parçalanması sonucu değiştirebileceği için hazırlama adımı da rapora dâhildir.

Hangi sonuçlar birlikte raporlanmalı?

Rapor; numune noktası ve tarihi, malzeme durumu, nem, kullanılan yöntem, dağılım esası, elek açıklıkları, her fraksiyonun kütlesi, kümülatif geçen yüzdeler, toplam numune ve olası malzeme kaybını içermelidir. D80, F80 veya P80 veriliyorsa birimi ve hangi eğriden okunduğu yazılmalıdır.

Tasarım için tek numune yeterli olmayabilir. Normal üretim, beklenen en iri besleme, yağışlı dönem veya reçete değişimi gibi gerçekçi durumlar ayrı numunelerle gösterilebilir. Böylece proje, yalnız “ortalama” görünen bir eğriye göre değil, tesisin karşılaşacağı değişkenliğe göre değerlendirilir.

Analiziniz ve kapasite hedefinizle ön değerlendirme başlatın

Güvenlik ve bu rehberin sınırı

Bu yazı çalışan bir banttan, kırıcıdan veya değirmenden elle numune alma talimatı değildir. Numune yalnız tasarlanmış güvenli noktadan, üretici talimatı ve tesise özel risk değerlendirmesiyle alınmalıdır. Hareketli ekipmana erişim gerektiren kontrol veya müdahalede yetkili personel, geçerli prosedüre göre enerji kaynaklarını izole etmeli ve güvenli durumu doğrulamalıdır. OSHA 1910.147, beklenmedik çalıştırma veya depolanmış enerjinin bakım sırasında yaralanma yaratabildiği durumlar için enerji kontrol programını tanımlar.

Tozlu, sıcak, reaktif veya sağlığa zararlı malzemelerde güvenlik bilgi formu ve işyeri kuralları izlenmelidir. Buradaki örnekler eğitim amaçlıdır; belirli bir İnovate modelinin kapasite, besleme boyutu, ürün inceliği veya performansını beyan etmez.